Thăm làng cổ Đông Hòa Hiệp
Làng cổ Đông Hòa Hiệp (thuộc huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang) nổi tiếng bởi khung cảnh nên thơ, thoáng đãng. Cùng với Đường Lâm (Hà Nội) và Phước Tích (Huế), Đông Hòa Hiệp là một trong 3 làng cổ ở Việt Nam được Tổng cục Du lịch Việt Nam cùng Tổ chức Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) chọn để đầu tư phát triển mô hình du lịch nông thôn.
 |
|
Quang cảnh nhà cổ ông Ba Đức. |
Làng cổ Đông Hòa Hiệp được hình thành từ thế kỷ thứ 18, hiện có hơn 3.000 hộ dân, sống rải rác trong 6 ấp với nguồn lợi chủ yếu từ những vườn cây ăn trái đặc sản của Nam bộ: xoài cát Hòa Lộc, cam sành, bưởi da xanh, nhãn, vú sữa Vĩnh Kim Đông Hòa Hiệp còn có các ngành, nghề thủ công truyền thống: làm cốm, tráng bánh tráng, cán bánh phồng sữa Không giống cách bố trí nhà san sát như ở làng cổ Đường Lâm và làng cổ Phước Tích, làng cổ Đông Hòa Hiệp có một khung cảnh nên thơ, thoáng đãng với những ngôi nhà cổ nằm thấp thoáng giữa những vườn cây trái xanh tươi được bao bọc bởi con sông Cái Bè hiền hòa. Đến đây, du khách thưởng ngoạn cảnh đẹp bình yên của làng bằng cách đi xuồng trên sông hoặc đi bộ men theo những con đường len lỏi giữa các vườn cây rợp bóng.
 |
|
Nội thất nhà cổ ông Xoát. |
Trong cụm nhà cổ ở Đông Hòa Hiệp còn có nhà cổ của ông Trần Tuấn Kiệt được xây dựng năm 1838 với diện tích gần 1.000m². Nhà có kiến trúc và kết cấu theo kiểu nhà vườn truyền thống mang dấu ấn làng cổ ở đồng bằng Bắc Bộ đã có biến dị, với kiến trúc kiểu chữ Đinh, gồm 5 gian, 3 chái. Ngôi nhà này còn lưu giữ nhiều cổ vật quý: bộ liễn đối khảm xà cừ, bộ bàn ghế với các hoa văn chạm trổ tinh tế, vật dụng bằng gốm sứ Tàu (thời nhà Thanh). Các xà, xiên, kèo, đố, diềm cửa, bao lam bằng danh mộc (gõ sừng) có chạm khắc các hoa văn thanh thoát: trúc, mai, đào, lan, tùng, bách Đặc biệt trong nhà còn có 108 cây cột bằng gỗ căm xe núi, được các nhà khảo cổ Nhật Bản đánh giá cao và xếp vô nhóm "cửu đại mỹ gia" ở Việt Nam. Nhà cổ của ông Kiệt trung bình mỗi ngày đón 100 khách đến tham quan.
Chúng tôi men theo con đường quanh co mát mẻ dọc bờ sông Cái Bè chừng 3km về ấp An Thạnh. Có một lối rẽ độ 200m, cây cối sầm uất, dẫn vào nhà cổ ông Xoát. Du khách trầm trồ khi thấy giữa một khu vườn có nhiều hoa kiểng quý nổi bật lên một ngôi nhà khá bề thế mang kiến trúc phương Tây. Nhưng khi bước vào bên trong nhà, du khách lại một phen ngạc nhiên nữa khi thấy một căn nhà cổ thuần Việt với kiến trúc phong cách xứ Huế được xây dựng từ năm 1818. Chủ nhân ngôi nhà này đã có sáng tạo rất độc đáo - làm "giả" ngôi nhà kiểu Tây bao bọc bên ngoài ngôi nhà chính. Theo anh Lê Duy Minh (con ông Xoát) - cháu đời thứ 7 của vị chủ nhân đầu tiên là ông Lê Văn Ký (gốc Huế), chính ngôi nhà bên ngoài đã che chắn giông bão, bảo vệ an toàn cho ngôi nhà cổ chính bên trong. Nhà khá rộng với nhiều khung cửa, diềm, bao lam, liễn đối trang trí khắp các gian. Nổi bật nhất vẫn là những hàng cột căm xe lên nước, đen bóng sừng sững, thẳng tắp. Ngôi nhà đang trong quá trình "chờ" tu sửa, sắp xếp lại nên chưa được quy củ.
Theo chính quyền địa phương, hằng năm, làng cổ Đông Hòa Hiệp có hơn 100.000 lượt du khách đến tham quan kiến trúc các ngôi nhà cổ, khám phá những vườn cây ăn trái, tìm hiểu các nghề truyền thống, lênh đênh trên chợ nổi Cái Bè...
HOÀNG THÁM