Tan tác mùa tôm
Tôm sú nuôi ở Sóc Trăng, Bạc Liêu... đã và đang chết trên diện rộng, mức độ thiệt hại lên đến hàng ngàn tỉ đồng. Hàng chục ngàn hộ nuôi tôm như “ngồi trên đống lửa” khi tôm mới thả nuôi được chừng 2-3 tháng bỗng dưng lủi đầu vô mé chết hàng loạt Một mùa tôm thất bát khiến dân vùng nuôi tôm ở ĐBSCL điêu đứng...
Cỡ nào tôm cũng... chết
Ông Nguyễn Văn Nhiệm, Chủ tịch Hiệp hội Tôm Mỹ Thanh (MTSA), tỉnh Sóc Trăng, cho biết: “Trước đó, tôm thả khoảng 30-40 ngày mới chết. Nhưng càng về sau, thời gian tôm chết càng nhanh và hiện có người thả chỉ 6-7 ngày... tôm cũng chết luôn. Tính ra, trong số hơn 1.300ha mà các thành viên Hiệp hội đã thả đến giờ này, số chết đã trên 90% rồi, thiệt hại ước tính đã trên 100 tỉ đồng”. Ông Trần Hữu Mai, thành viên MTSA, cho biết thêm: “Trong 11 năm nuôi tôm, đây là năm tồi tệ nhất của người nuôi tôm bên bờ sông Mỹ Thanh. Dù có sử dụng cách gì đi nữa, tôm vẫn cứ chết hàng loạt”. Theo ông Trần Hoàng Dũng, Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) huyện Trần Đề, tỉnh Sóc Trăng, mấy ngày nay, tình hình tôm chết vẫn tiếp tục diễn ra. Đến ngày 10-5, toàn huyện đã có 2.332ha tôm nuôi bị thiệt hại, chiếm 79% diện tích thả nuôi. Tình hình thiệt hại tôm nuôi hiện đang lan rộng khắp các vùng nuôi tôm trong tỉnh. Theo ước tính của ngành hữu quan, tính chung toàn tỉnh, đã có khoảng 20.000/25.000ha đã thả nuôi tôm bị thiệt hại. Ông Quách Văn Tây, Chi cục trưởng Chi cục Thú y Sóc Trăng, ước tính giá trị thiệt hại cho đến thời điểm hiện nay đã lên đến trên 1.000 tỉ đồng...
 |
|
Vớt tôm chết là việc đau lòng nhất đối với người nuôi tôm. Ảnh: HỮU TÙNG |
Do vi khuẩn gây hoại tử gan tụy
Theo lý giải ban đầu của người nuôi tôm và cả ngành chức năng, nguyên nhân chính là do thời tiết bất thường ảnh hưởng không tốt đến con tôm. Ông Nguyễn Văn Khởi, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Sóc Trăng, cho biết: Trong suốt 20 năm qua, chưa năm nào thời tiết bất thường như năm nay. Vì thế, dù người nuôi có chuẩn bị khá tốt so với mọi năm nhưng tôm nuôi vẫn bị thiệt hại trên diện rộng. Những trang trại nuôi công nghiệp kỹ thuật, tay nghề cao, nhưng mức độ thiệt hại lại cũng cao.
Theo những ghi nhận ban đầu, tôm chết ở ĐBSCL chủ yếu là do bệnh thân đỏ, đốm trắng. Tuy nhiên, các kết quả xét nghiệm mới đây đã loại trừ các tác nhân này. Tiến sĩ (TS.) Nguyễn Văn Hảo, Viện trưởng Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản II, Bộ NN&PTNT, cho biết: “Các kết quả xét nghiệm mẫu tôm bệnh, tôm chết thu được tại các vùng nuôi của Sóc Trăng, Bạc Liêu... bằng phương pháp PCR, mô học, sinh học phân tử đã xác định nguyên nhân tôm chết hàng loạt là do vi khuẩn gây hoại tử gan tụy chiếm đến 80%. Bước đầu, chúng tôi đã xác định được vi khuẩn này thuộc nhóm Gamma-Proteobacteria (nhóm trung gian giữa vi khuẩn và virus) với ký chủ trung gian là Protozoa. Hiện nay, Viện đang tiếp tục làm các xét nghiệm để có thể “định danh” đây là vi khuẩn gì. Từ đó mới có thể đưa ra các biện pháp phòng trị hiệu quả”.
TS. Nguyễn Văn Hảo cho rằng, một trong những nguyên nhân bùng phát khuẩn trên là do quy trình xử lý đất, nước và việc quản lý môi trường nuôi thời gian qua chỉ phù hợp với việc phòng trị các bệnh đốm trắng, thân đỏ, đầu vàng... chứ không loại trừ được ký chủ trung gian Protozoa mang vi khuẩn Gamma-Proteobacteria. Mặt khác, việc sử dụng các chế phẩm vi sinh cũng là “con dao hai lưỡi” vì không loại trừ trong số những chế phẩm vi sinh được sử dụng có chứa Protozoa. TS. Hảo phân tích: “Chế phẩm vi sinh cũng có mặt trái của nó là chứa vô vàn vi khuẩn. Trong khi tôm chết hiện nay là do vi khuẩn, nên không loại trừ trong đó có Protozoa. Mặt khác, việc quản lý môi trường nuôi không tốt cũng ảnh hưởng đến hệ thống gan tụy của tôm nuôi”.
|
TRÀ VINH Ông Lâm Thanh Bình, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Trà Vinh, cho biết: Để ngăn chặn tình trạng tôm sú nuôi bị chết lan ra trên diện rộng, ngành nông nghiệp tỉnh chỉ đạo các đơn vị chuyên môn tăng cường 20 kỹ sư nuôi trồng thủy sản hỗ trợ trực tiếp cho các địa phương và tư vấn kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh và xử lý triệt để tôm nuôi bị thiệt hại. Ngoài ra, lực lượng này cũng thường xuyên tổ chức lấy mẫu tôm chết, tôm có dấu hiệu nhiễm bệnh đi xét nghiệm, quan trắc môi trường nước nuôi và hướng dẫn người nuôi tôm sú các biện pháp quản lý tốt môi trường nước trong ao nuôi tôm. Ngoài ra, Trà Vinh thành lập đoàn kiểm tra các cơ sở sản xuất giống tôm sú trên địa bàn tỉnh và tôm giống nhập vào tỉnh để xử lý triệt để đàn tôm giống kém chất lượng, tiêu hủy các mẻ tôm giống bị nhiễm bệnh vượt mức quy định
nhằm giảm thiệt hại cho người nuôi. NG.D |
Sau khi đưa ra những nhận định ban đầu, TS. Nguyễn Văn Hảo cho rằng: “Trong đất nuôi tôm có chứa rất nhiều Protozoa và không loại trừ cả trong một số chế phẩm vi sinh. Người nuôi tôm nếu có thả lại nên chú trọng đến việc xử lý đất trong nền đáy ao nuôi bằng Formaline và vôi. Vì đây là hai chất diệt Protozoa rất hiệu quả. Người nuôi tôm cần thận trọng hơn với các chế phẩm vi sinh để tránh làm phát sinh thêm ký chủ trung gian Protozoa”. Tuy nhiên, theo TS. Nguyễn Văn Hảo, cần có những thử nghiệm trước khi công bố chính thức.
Nhóm PV-CTV