Lào Cai: Dập tắt điểm cháy cuối cùng tại Vườn Quốc gia Hoàng Liên

(TTXVN)- Đến quá trưa mùng 2 Tết (tức ngày 15/2), điểm cháy cuối cùng tại điểm cao 2400m trên sườn phía tây Hoàng Liên đã được các lực lượng cứu hộ dập tắt.

Theo số liệu chụp từ vệ tinh, ước diện tích rừng bị cháy chỉ khoảng 700 ha. Tuy nhiên, theo báo cáo thống kê ban đầu, diện tích rừng đã cháy khoảng 1.700 ha ( gần 1.000 ha tại Bản Hồ, Tả Van; 700 ha giáp ranh giữa tỉnh Lào Cai và Lai Châu) chủ yếu là rừng gianh và rừng tái sinh, diện tích rừng lõi thiệt hại không đáng kể. Nguyên nhân phát sinh đám cháy chưa được xác định, hiện cơ quan chức năng đang điều tra làm rõ.

Sau khi cơ bản dập tắt đám cháy, chiều 15/2, UBND tỉnh Lào Cai đã giao cho Vườn Quốc gia Hoàng Liên và UBND huyện Sa Pa chỉ đạo các xã tiếp tục tăng cường giám sát, theo dõi, quản lý các điểm cháy cũ, kịp thời nắm tình hình để thực hiện tốt phương án phòng cháy, chữa cháy rừng. Hệ thống thông tin, cảnh báo cần được xây dựng kịp thời, không để xảy ra cháy lớn. Các cơ quan chức năng điều tra nguyên nhân cháy và nhanh chóng khắc phục hậu quả cháy rừng gây ra. Tỉnh đề xuất với Trung ương thực hiện dự án xây dựng đường băng cản lửa đủ khả năng ngăn chặn triệt để việc cháy rừng lan vào khu vực Vườn Quốc gia Hoàng Liên. Quân khu II giữ lại một đơn vị giúp địa phương và Vườn Quốc gia vệ sinh môi trường sau vụ cháy trả lại cảnh quan cho Vườn Quốc gia Hoàng Liên.

Thời tiết trong những ngày tới còn hanh khô kéo dài, tỉnh chỉ đạo tạm đình chỉ việc du khách tham quan vườn quốc gia. UBND huyện Sa Pa và các địa phương tiếp tục tuyên truyền sâu rộng đến mọi tầng lớp nhân dân đặc biệt sử dụng lửa để canh tác, chủ động các phương tiện thông tin, dụng cụ dập lửa, hệ thống quan sát, củng cố và lập thành hệ thống đường băng cản lửa đủ rộng, đủ khả năng chữa cháy rừng.

UBND tỉnh đã kiến nghị Trung ương cần cấp kinh phí khắc phục hậu quả cháy rừng; xây dựng dự án bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng, sắp xếp dân cư trong vùng lõi, hệ thống thông tin cảnh báo, hệ thống đường băng cản lửa, chòi quan sát, dụng cụ phòng cháy chữa cháy rừng, nâng cao năng lực chữa cháy rừng cho lực lượng kiểm lâm, lực lượng vũ trang để giảm thiểu nguy cơ cháy rừng khu vực Vườn Quốc gia Hoàng Liên.

Đánh giá và rút kinh nghiệm công tác PCCR, ông Bùi Quang Vinh, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy khẳng định, trong số các bài học cơ bản rút ra từ đợt "đại" chữa cháy rừng này, bài học huy động sức dân vẫn là hiệu quả nhất".

Ngay sau khi phát hiện đám cháy, Vườn Quốc gia Hoàng Liên phối hợp với huyện Sa Pa tổ chức huy động lực lượng theo phương châm 4 tại chỗ, đồng thời báo cáo UBND tỉnh và Trung ương để kịp thời chỉ đạo ứng cứu. Đến ngày 12/2 đã cơ bản dập cháy được các điểm Ma Quái Hồ, Tả Trung Hồ, Séo Mí Tỷ, Dền Thàng. Trưa ngày 12/2, điểm cháy mới phát sinh thêm tại khu vực giáp ranh giữa tỉnh Lai Châu và tỉnh Lào Cai. Với sự chỉ đạo quyết liệt, sự tăng cường lực lượng của các cơ quan Trung ương và địa phương, cuộc chiến đấu với giặc lửa kéo dài suốt 3 ngày tại điểm cao 2.000m trở lên đến trưa ngày 14/2, những điểm cháy tại khu vực này đã cơ bản dập tắt. Đến 14 giờ, ngày 14/2 tiếp tục dập tắt các điểm cháy sườn phía tây hướng Trạm Tôn lên đỉnh Phan Si Păng. 8.000 lượt người tham gia chữa trong 5 ngày, tập trung đông và quyết liệt nhất vẫn là điểm cuối cùng từ Trạm Tôn đi lên, có lúc lên đến 3.000 người. Chỉ trong 2 tiếng đồng hồ, các lực lượng cứu hộ, đã làm được trên 6.000m đường băng cản lửa rộng hàng trăm mét.

Để dập tắt đám cháy nhanh và hiệu quả phải kể đến kinh nghiệm của người dân địa phương. Vào thời điểm gay go nhất ngọn lửa trực tiếp đe dọa vùng lõi vườn quốc gia, các ông Hầu A Sở, Sùng A Cở, Tẩn Vần Chẩn, Chảo Phù Chẩn, Lục Xuân Thượng, Bí thư và Chủ tịch các xã San Sả Hồ, Bản Khoang, Tả Van đã xung phong dẫn mỗi xã ít nhất 50 người dân địa phương vào vùng trung tâm dập lửa. Họ kết hợp xách các can nước từ chân núi vào đổ trực tiếp và vây đám cháy, sau đó dùng dao chặt thân chuối rừng dập lửa. Nước từ thân chuối đã làm tắt hẳn các không còn tái bùng phát. Chỉ trong một vài giờ đồng hồ, đám cháy đã bị khống chế toàn bộ.

Bài học huy động sức dân nữa không kém phần quan trọng đó là công tác hậu cần tại chỗ. Chỉ sau khi nhận được thông báo "lực lượng chữa cháy rừng cần lương thực, thực phẩm, nước ăn và một số vật dụng khác như đèn pin, dao phát", ngay lập tức thành phố và huyện Sa Pa đã huy động quyên góp hàng vạn bánh chưng, nước và các vật dụng khác đáp ứng. Đặc biệt chỉ trong một thời gian rất ngắn, các khách sạn, nhà nghỉ trên địa bàn Sa Pa đã đáp ứng ngay trên 500 bình bọt phòng cháy tăng cường lên núi dập lửa. Công tác hậu cần khác như thông tin, y tế cũng có mặt luôn sẵn sàng đáp ứng khi có nhu cầu.

Làm tốt công tác tuyên truyền và huy động sức dân, trong 5 ngày qua, Lào Cai đã huy động được một lượng người và vật chất lớn như vậy tham gia chữa cháy, nhất là thời điểm xảy ra cháy rừng vào đúng những ngày Tết cổ truyền của dân tộc từ 27 tháng Chạp đến 2 tháng Giêng, tâm điểm là ngày 30 và mùng 1 Tết.

Nhân dịp này, UBND tỉnh đã tặng Bằng khen 44 đơn vị có thành tích xuất sắc trong công tác tham gia chữa cháy rừng tại Vườn Quốc gia Hoàng Liên.

Lục Văn Toán