Khủng hoảng chính trị ở Tunisie thêm trầm trọng

Theo các phương tiện truyền thông quốc tế, Tunisie có thể tiếp tục bất ổn sau quyết định từ chức của Thủ tướng Hamadi Jebali, động thái được nhận định sẽ đẩy cuộc khủng hoảng chính trị trong nước vốn rối ren lâm vào thế ngày càng trầm trọng.

Thủ tướng Tunisie Hamadi Jebali không loại trừ khả năng quay lại chính phủ trong tuyên bố từ chức hôm 19-2. Ảnh: Reuters

Nguồn tin từ hãng thông tấn Pháp AFP cho biết, Thủ tướng Jebali hôm 19-2 đã bất ngờ tuyên bố từ chức sau khi thất bại trong việc thỏa thuận thành lập chính phủ kỹ trị nhằm chấm dứt tình hình hỗn loạn đang ngày một lan rộng sau vụ một lãnh đạo phe đối lập bị sát hại. Phát biểu trên truyền hình, ông Jebali nói rằng quyết định của ông chỉ là đang thực hiện "những gì đã hứa với người dân". Trước đó, ông từng cam kết sẽ từ chức nếu đề nghị thành lập một chính phủ kỹ trị lâm thời cho đến khi cuộc bầu cử được diễn ra trong thời gian sớm nhất không thành công. Được biết, kế hoạch trên từng được một số chính trị gia thế tục lên tiếng ủng hộ nhưng lại vấp phải sự phản đối từ chính đảng theo đạo Hồi Ennahda.

Sau khi ông Jebali từ chức, một cuộc đàm phán chính trị nhằm bổ nhiệm vị trí thủ tướng và thành viên nội các đã diễn ra hôm 20-2. Đáp ứng yêu cầu của Tổng thống Tunisie Moncef Marzouki về người thay thế Thủ tướng Jebali, Chủ tịch Ennahda Rached Gannouhi trong cuộc gặp đã bày tỏ mong muốn ông Jebali sẽ tiếp tục nắm giữ chức vị. Tuy nhiên, ông Jebali trong thông báo từ chức của mình đã nhấn mạnh sẽ không đứng đầu một chính phủ không đảm bảo được thời gian diễn ra bầu cử cũng như thiết lập hiến pháp mới.

Khủng hoảng chính trị tại Tunisie phát sinh sau khi thủ lĩnh đảng Những Người yêu nước Dân chủ (DPP) đối lập, ông Chokri Belaid, bị bắn chết ngay trước cửa nhà riêng hôm 6-2. Vụ ám sát đã dấy lên làn sóng phẫn nộ từ phía người dân với các cuộc biểu tình rầm rộ trong khi chính đảng của Tổng thống Marzouki lên tiếng đe dọa rút khỏi chính phủ liên minh do người Hồi giáo lãnh đạo, khiến quốc gia này rơi vào cuộc khủng hoảng chính trị sâu sắc nhất kể từ sau làn sóng Mùa xuân A-rập năm 2011. Mặc dù không có tổ chức nào lên tiếng nhận trách nhiệm vụ sát hại trên, nhưng nó lại nới rộng thêm hố sâu ngăn cách giữa chính đảng Ennahda theo đạo Hồi và những đối thủ có lập trường thế tục. Ngược lại, mối nghi ngờ của lực lượng thế tục về việc chính phủ của Thủ tướng Jebali không triệt để trong chính sách chống lại những phần tử tôn giáo cực đoan đe dọa an ninh đất nước lại càng thêm sâu sắc.

Mặt khác, cuộc khủng hoảng cũng phá vỡ những nỗ lực khôi phục nền kinh tế vốn bị ảnh hưởng nặng nề và vẫn đang tiếp tục chiến đấu với tỷ lệ thất nghiệp cao, nghèo đói và tham nhũng sau cuộc "Cách mạng Hoa Lài" lật đổ cựu Tổng thống Zine El Abidine Ben Ali. Theo Iyed Dahmani, một nhà lãnh đạo của đảng Cộng hòa thế tục thì Tunisie hiện đang thực sự bế tắc về mặt chính trị lẫn kinh tế. Phát biểu với AFP, một quan chức chính phủ nhận định: "Mọi thứ đều dừng lại. Vấn đề nằm ở chỗ không ai nghĩ đến lợi ích chung mà chỉ đặt lợi ích cá nhân lên hàng đầu".

Tunisie trước đó đang đàm phán với Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) về khoản vay trị giá 1,78 tỉ USD nhưng bị gián đoạn do Thủ tướng Jebali không thể khôi phục hoạt động của chính phủ. Hôm 19-2, cơ quan xếp hạng tín dụng Standard & Poor's cho biết đã hạ bậc tín nhiệm Tunisie trước "nguy cơ tình hình chính trị có thể xấu hơn nữa trong bối cảnh triển vọng tài chính, ngoại thương và kinh tế nước này ngày càng tồi tệ".

VI VI (Theo Reuters, Guardian, AFP)