Cần bắt đúng "mạch"?

Ngày hội việc làm sinh viên do Sở Lao động - Thương binh và Xã hội TP Cần Thơ tổ chức tại Trường Đại học Cần Thơ.

Một ngày giữa tháng 9-2009, chỉ trong vòng 2 giờ, Trung tâm Giới thiệu việc làm (GTVL) Thanh niên TP Cần Thơ đã tuyển được 40 lao động làm việc thời vụ phát tờ rơi quảng cáo cho một công ty kinh doanh thương mại, dịch vụ, với điều kiện người lao động làm việc trong 10 ngày, công nhật 120.000 đồng/người. Trung tâm chưa kịp đăng tải thông tin tuyển dụng, chỉ mới truyền miệng cho một vài lao động, thế nhưng đã tuyển đủ số lượng theo yêu cầu. Một số lao động đến trễ không đăng ký được công việc này đã tỏ vẻ nuối tiếc. Khi được nhân viên tư vấn việc làm của Trung tâm tư vấn lao động đi làm việc cho các doanh nghiệp may, chế biến thủy sản, nhưng hầu hết họ đều từ chối vì... không thích làm việc theo ca trong doanh nghiệp.

Theo các trung tâm GTVL ở thành phố, hiện nay, nguồn công nhân cung ứng cho các doanh nghiệp trong và ngoài thành phố đang rất khan hiếm. Ước tính, nhu cầu tuyển dụng đang lên đến trên 4.000 lao động cho các loại hình sản xuất, kinh doanh, với mức thu nhập bình quân từ 1,8 triệu đồng/người/tháng cùng các chế độ theo luật định (với lao động không cần trình độ học vấn, tay nghề) và các chế độ, chính sách theo luật định. Thế nhưng, có trung tâm trong tháng không cung ứng được lao động phổ thông nào.

Không chỉ khan hiếm lao động phổ thông mà các chức danh khác cũng khó tuyển dụng. Mang hồ sơ đến trung tâm tìm việc làm với nguyện vọng tìm được việc làm phù hợp với chuyên môn, nhưng sau khi nghe nhân viên tư vấn mô tả công việc thì từ chối ngay vì thấy... không hợp. Giám đốc một trung tâm GTVL ở thành phố cho biết: “Trung tâm vừa giới thiệu một số ứng viên đủ tiêu chuẩn cho một công ty cổ phần vật liệu xây dựng ở TP Cần Thơ. Một tuần sau, nhận được thư phúc đáp của Phó Tổng giám đốc công ty. Trong thư có đoạn: “Thông qua phỏng vấn và trao đổi trực tiếp với các ứng viên, công ty hài lòng với năng lực và chuyên môn của ứng viên. Nhưng rất tiếc khi công ty có thông báo mời tiếp nhận công việc thì các ứng viên không đến cũng như từ chối”.

Hơn 2 năm qua, công tác xuất khẩu lao động (XKLĐ) ở TP Cần Thơ đang gặp nhiều khó khăn và thách thức. Nhiều thị trường lao động có nhu cầu tuyển dụng, nhưng lại không có người đăng ký. Nếu có lao động đăng ký đi XKLĐ thì tâm trạng cũng bất ổn, dễ dao động và sau đó là... hủy hợp đồng. Theo ý kiến của nhiều lao động, hiện nay, việc làm ở địa phương không thiếu, thu nhập tuy ít nhưng dễ sống hơn so với đi XKLĐ, có quá nhiều rủi ro không thể lường trước. Thế nhưng, bất cập ở đây là thị trường lao động trong nước vẫn thiếu nhân công triền miên.

Lãnh đạo ngành chức năng cho rằng, sở dĩ thời gian qua, nguồn lao động thường xuyên biến động, cung - cầu lao động không gặp nhau, khó định hướng và xây dựng được chiến lược đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu doanh nghiệp và xã hội... là do chưa tổ chức được đợt khảo sát, điều tra để thống kê chính xác nguồn lao động tại địa phương. Khắc phục tình trạng này, mới đây, Cục Việc làm, Bộ LĐ-TB&XH đã triển khai công tác thu thập thông tin cung cầu lao động tại TP Cần Thơ. Trong tháng 9-2009, các quận, huyện tiến hành thu thập thông tin ở hộ dân, với mục tiêu đảm bảo đầy đủ, trung thực, để có thể phản ánh chính xác thực tế nguồn lao động tại địa phương. Hy vọng, sau đợt thu thập thông tin, thành phố sẽ có cơ sở để cân đối, phân bố nguồn lao động cho từng lĩnh vực, vùng miền, ngành nghề; hoạch định chiến lược đào tạo nghề sát hợp, lâu dài... chấn chỉnh tình trạng bất hợp lý về cung - cầu lao động như hiện nay.

Những người có trách nhiệm cho rằng, thực tiễn cung - cầu lao động ở TP Cần Thơ giống như căn bệnh trầm kha mà bài thuốc thông thường sẽ rất khó chữa; cần được “bác sĩ” giỏi bắt đúng “mạch”, ra toa với những loại thuốc đặc trị. Nói cách khác cụ thể hơn, tất cả đều trông chờ vào động thái đồng bộ của các ngành, các cấp hữu quan trong việc làm tốt chức trách giáo dục, hướng nghiệp và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho thành phố.

Bài, ảnh: NGUYỄN KỲ