AI dễ bị lợi dụng để tạo ra âm mưu khủng bố

Thứ năm, 19/11/2026, 19:02

Ủy ban An ninh Nội địa và Các vấn đề Chính phủ của Thượng viện Mỹ cho biết sẽ tổ chức điều trần về trí tuệ nhân tạo (AI), sau khi các cơ quan giám sát của chính phủ phát hiện ra rằng: 4 nền tảng phổ biến nhất - ChatGPT, Claude, Gemini và Grok - đều tạo ra các đề xuất cho một cuộc tấn công khủng bố ở Mỹ khi các nhà điều tra gửi yêu cầu.

4 nền tảng AI trong cuộc điều tra của GAO. Ảnh: Getty Images

Thượng nghị sĩ Maggie Hassan (bang New Hampshire), người sẽ lãnh đạo ủy ban nói trên vào đầu năm tới, đã giao cho Văn phòng Trách nhiệm Giải trình Chính phủ (GAO) nhiệm vụ điều tra cách thức AI thương mại có thể bị lợi dụng cho các mục đích xấu, tiềm ẩn đe dọa an ninh quốc gia.

Cuộc kiểm thử AI bí mật 

Các nhà điều tra của GAO đã bí mật đóng giả những kẻ tấn công tiềm năng, yêu cầu ChatGPT, Claude, Gemini và Grok lập kế hoạch cho một vụ đánh bom và một cuộc tấn công lưới điện.

Trong báo cáo công bố ngày 18-11, GAO phát hiện chỉ trong vòng 12 giờ sau khi  nhận lệnh, các nền tảng này đã có thể lập ra các kế hoạch khả thi sử dụng thiết bị nổ cho những cuộc tấn công gây thương vong lớn tại các thành phố của Mỹ, cũng như một cuộc tấn công các phần của lưới điện quốc gia nhằm gây thiệt hại về kinh tế cho nước này. 

Cụ thể, 2 trong số 4 nền tảng AI đã lập kế hoạch chế tạo và kích nổ thiết bị nổ tự chế (IED) gây thương vong hàng loạt, trong khi 2 nền tảng còn lại lập kế hoạch sử dụng máy bay không người lái hoặc súng để nhắm mục tiêu vào lưới điện.

Báo cáo còn cho biết một nền tảng đã đề xuất thuê một chiếc xe và mua đồ tiếp tế từ một cửa hàng dọc theo tuyến đường dẫn đến địa điểm mục tiêu. Nó thậm chí đưa ra ngày giờ tấn công cụ thể dựa trên dự đoán các sự kiện công cộng được lên kế hoạch từ trước sẽ tập hợp đám đông lớn.

GAO cho biết tuy ban đầu nền tảng này từ chối cung cấp thông tin chi tiết về cách chế tạo và kích hoạt thiết bị nổ, nhưng họ đã tìm cách vượt qua các rào cản và buộc nền tảng phải cung cấp thông tin đó. Đối với cuộc tấn công vào trạm biến điện, một trong các nền tảng đề xuất tấn công bằng máy bay không người lái, trong khi nền tảng khác đề xuất sử dụng súng để tấn công các trạm biến điện gần một sân bay của Mỹ - cả hai đều nhằm mục đích gây thiệt hại kinh tế. 

Dù vậy, qua tham khảo ý kiến ​​chuyên gia và tiến hành các chuyến khảo sát thực địa, GAO cũng phát hiện trong một số trường hợp, AI định vị sai một số tuyến đường hoặc không lường được những chướng ngại vật có thể cản trở việc thực hiện kế hoạch.

Phản hồi của các công ty công nghệ

Theo GAO, những lợi ích tiềm tàng của công nghệ AI là vô cùng to lớn, nhưng chúng cũng có thể giúp ích cho các đối tượng xấu. 

Trong cuộc họp báo qua điện thoại, Thượng nghị sĩ Hassan kêu gọi Quốc hội “cần hành động ngay bây giờ”. “Mối đe dọa an ninh công cộng từ AI không còn là lý thuyết nữa. Nếu Quốc hội không hành động, thì vấn đề không phải là liệu có xảy ra hay không, mà là khi nào kẻ xấu sẽ sử dụng AI để lên kế hoạch và thực hiện một cuộc tấn công quy mô lớn”, bà Hassan tuyên bố.

Thượng nghị sĩ Maggie Hassan tuyên bố một trong những phiên điều trần đầu tiên của Quốc hội mới là tập trung vào các rủi ro và biện pháp cải thiện an toàn AI. Ảnh: Getty Images

Báo cáo dài 61 trang của GAO cũng bao gồm phản hồi từ các công ty công nghệ - OpenAI, Anthropic, Google và SpaceXAI - phần lớn cho biết họ đang tiếp tục hoàn thiện nền tảng của mình để đảm bảo an ninh.

Trong một bức thư gửi cho GAO, Anthropic cho biết họ không phủ nhận việc một người kiểm thử có thể trích xuất nội dung độc hại từ hệ thống AI bằng cách tạo ra yêu cầu có chủ đích, đồng thời nhấn mạnh họ sẽ “xem xét nghiêm túc phát hiện này”. Google thì cho rằng cuộc thử nghiệm của GAO được thực hiện trên các mô hình cũ hơn và “chúng tôi đang tiếp tục cải tiến các mô hình của mình”.

OpenAI hoan nghênh việc cho họ cơ hội được phản hồi về những phát hiện của GAO. SpaceXAI cho biết họ “tiếp tục nỗ lực” để cải thiện độ an toàn với mỗi lần ra mắt mô hình mới.

THANH TRÚC (Theo AP, Fortune)